NAM QUỐC DÂN TU TRI (7-9/24)

Phan Bội Châu

GIÁC QUẦN THƯ
Quyển thứ nhất
NAM QUỐC DÂN TU TRI
(tất cả 24 bài) 1-3 4-6 7-9 10-12 13-15 16-18 19-21 22-24

7. Lòng người

Tính vẫn không hình, vì tâm mới có,
Có tâm làm chủ gọi, là lòng người,
Thông suốt mọi loài, như quân có tướng.
Tướng mà hùng tráng, quân mới phục tòng,
Tướng phải ra công, cầm quân cản giặc.
Nào là loài giặc, phải biết đích danh?
Những món tư tình, những loài tham dục.
Nào ăn nào mặc, đua đuổi bề ngoài,
Tham sắc tham tài, tự tư tự lợi
Xác thịt làm hại, mất hết tính người,
Giặc đó thực rồi, tướng tâm phải biết,
Muốn làm thánh triết, phải ở chính tâm,
Đánh được giặc tâm mới là danh tướng.

8. Lòng nhân ái

Loài người sinh dục, gốc vì ái tình,
Ái là mầm tình, tình là hạt ái,
Bởi hay biết ái, mới gọi rằng nhân
Ta với song thân, với huynh với đệ.
Với già với trẻ, đều phải thương yêu,
Nòi giống thương nhau, lại là mật thiết,
Cũng khí cũng huyết, cũng thịt cũng da,
Xưa lời phật, nói lợi kỷ lợi tha,
Ta biết thương ta, phải thương người với.
Ái tự một nhà, suy ra một nước.
Kìa loài tàn ngược, là giống beo hùm
Người quý tấm lòng, nhất là nhân ái.

9. Lòng tự ố

Cũng tai cũng mắt, cũng chân cũng tay,
Ta so với người, vẫn không gì khác,
Cớ sao người được, mà ta lại thua?
Chỉ vì ta ngu, mà người thì trí,
Người sao mạnh mẽ, mà ta hư hèn?
Người sao thánh hiền, mà ta dung tục?
Ơn trời nung đúc, ta vẫn con trai,
Mang cặp râu mày, lẽ nào trơ trẽn.
Ta nên biết thẹn, mới gọi rằng khôn,
Xem đứa trẻ con, khi hai, ba tuổi,
Ai kêu ai chửi, nó đã khóc ngay,
Ấy là lương tri, là lòng tự ố.

Trích: Phan Bội Châu: thân thế và sự nghiệp.
Tác giả: Thế Nguyên
NXB Văn hóa-thông tin 1997

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: